´Hallo Muur´van Erik Jan Harmens.

Alcoholverslaving. 2015

Ja, wat moet ik nou toch zeggen over dit boekje. Eerst maar eens het volgende: ik lees tegenwoordig steeds vaker dat adjectieven in de moderne literatuur volstrekt uit de mode zijn. Ze kunnen niet; ze zijn verboden op straffe van vernietigende recensies. ‘Waarom’ wordt er nooit bij verteld, maar van de meeste moderne en hippe recensenten mag het absoluut niet. Ik denk dat ik de reden wel weet. Veel lezers vinden namelijk een zin met twee bijzinnen al gauw een onoverkomelijke en saaie woordenbrij. Zinnen van meer dan tien woorden moeten te allen tijde voorkomen worden, bijwoorden en bijvoeglijke naamwoorden mogen niet of slechts uiterst spaarzaam gebruikt worden en de roman mag zeker niet meer dan 250 bladzijden tellen. Deze opvatting weerspiegelt een moderne gehaaste en zakelijke wereld die niet gebaat is bij overbodige flauwekul en grote lappen tekst. Het gaat om ‘content’ en de vorm van deze content is eigenlijk niet zo relevant. Schrijf zo sober mogelijk op wat je bedoelt. Verspil de tijd van de lezer niet met bloemrijk en ingewikkelde taalgebruik. De lezer heeft wel wat anders te doen. En schrijf wat de lezer graag wil lezen. Het liefst leest de lezer over zichzelf of over mensen die op hem lijken. Het moet een feest van herkenning zijn. Maar het moet ook eenvoudig en eenduidig zijn. En graag, als het even kan, een verhaal over de kommer en kwel van ongelukkige stakkers die getormenteerd en depressief door het leven strompelen, tegen welks het saaie alledaagse bestaan van de lezer zelf dan als een onbezorgd en zonnig leven kan afsteken. Kijk aan, zo slecht heb ik het kennelijk nog niet eens, hoor je de lezer bijna verzuchten. Dat soort boeken verkoopt heel goed. Denk ik. Vermoed ik.

Het zijn, mijns inziens, de losse commerciële flodders van hippe moderne schrijvers als Koch en Kluun of de simpele romans van Giphart die aan de hierboven door mij genoemde criteria voldoen. En dan komt daar dus nu de roman ‘Hallo Muur’ van Erik Jan Harmens bij! Dit soort boeken wordt gekenmerkt door een krampachtige, gemaniëreerde moderniteit, door vrij grote taal-armoede en door inhoudelijke armetierigheid. Maar ja, ze gaan meestal over allerlei hippe en trendy zaken zoals alcoholverslaving, echtscheidingen en extreem nihilisme en worden de hemel ingeprezen door allerlei hippe, zich zo jong mogelijk voordoende, rolmodellen (talkshowhosts, D.J.’s en wat niet al) die onze spannende, moderne, hedonistische samenleving op hun geheel eigen en jeugdige wijze cultureel vorm proberen te geven. Dus we moeten die hippe boeken wel lezen om erbij te blijven horen. En ik trap er dus steeds weer in met mijn domme kop.

Ik vind het taalgebruik van de schrijver van ‘Hallo Muur’ zeer pover. Met de taal wordt naar mijn gevoel eigenlijk helemaal niets gedaan in dit boek. Des te stuitender is de inhoud van dit boek echter. Het beschrijft de verwording van een arbeiderszoon die onder invloed van teveel vrijheid en te midden van een extreem hedonistische ambiance aan zijn zinnelijke lusten bezwijkt en zijn heil vervolgens zoekt in overmatig alcoholgebruik. En die drank maakt vervolgens meer kapot dan hem lief is.

Het betreft hier een egodocument van een bekende Nederlandse dichter. In de roman beluister ik de echo’s van een ongelukkige jeugd, van een aanzwellende leegheid waartoe de zestiger en zeventiger jaren sluipenderwijze de aanzet waren, van evidente karakterzwakte, van een wanhopige vlucht naar de dichtkunst en van de coïncidentie van zijn ontdekking als dichter.

Het boek is eigenlijk alleen maar inhoud. En die inhoud evoceert bepaalde ongezellige keiharde sfeerbeelden. Het is, zoals gezegd, een droevige en sombere inhoud. Zoals zoveel taalkundige niemendalletjes leest het boek, op geleide van mijn onverzadigbare nieuwsgierigheid, heel gemakkelijk weg. Zeer korte hoofdstukken. Kleine simpele zinnen. Ja, mijn nieuwsgierigheid werd geprikkeld. Het is in feite dezelfde soort nieuwsgierigheid als die welke wordt geprikkeld bij het kijken naar allerlei onzinnige, banale reality-soaps. Is het de intelligentie van de schrijver die maakt dat de roman soms meer diepgang lijkt te hebben dan een platte nihilistische litanie van een ‘mislukt’ leven? Het boek werd tot op heden nog niet ontmaskerd als ‘de kleren van de keizer’. Door niemand. Dat heeft met reputatie en commercie te maken. Het boek wordt goed verkocht en dat telt. In deze tijd meer nog dan al het andere.

Een boek over geluk en zelfvertrouwen uit de fles. En…………natuurlijk de persoonlijke overwinning na veel strijd en lijden. Ik heb het al zo vaak gelezen. En dan veel beter!

Advertenties

1 reactie

Opgeslagen onder Uncategorized

Een Reactie op “´Hallo Muur´van Erik Jan Harmens.

  1. Als je de karakterzwakken wenst aan te spreken mag je niet teveel karakter van hen vergen …

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s