A change is gonna come!!

Jeroen Bosch en het 'Het Laatste Oordeel' Middenpaneel. 2016

As hunger’s knocking on your doors again

2015

As hunger’s knocking on your door again

Your crazy world is going down in pain

You always felt superior, with your blue eyes and white skin

You’re lacking civil modesty, living your life of sin

But now the dice are cast and you are out

Your mind besieged by anger and by doubt

When the chips are down so your swindle is exposed

You try to hide your crimes but in the end you lose the most

Rivers overflowing, hurricanes and droughts

Greenhouse gas and climate change

and nature’s acting out

The white man’s burden’s always been a lie

you exploit, you rule, you justify

and now your reign is ending, the whole world is on fire

western rule is crumbling while flames are getting higher

As hunger’s knocking on your door once more

With a wild and wicked hate for you in store

You still think you’re superior, but doubt is cropping up

Your arrogance is waning and you’re running out of luck

Rivers overflowing, hurricanes and droughts

Greenhouse gas and climate change

and nature’s acting out.

 

 

Advertenties

1 reactie

Opgeslagen onder Uncategorized

Ayn Rand. Een kwade genius.

 

Ayn-Rand. 2016

 

 

 

Wie was Ayn Rand?

Waarom was en is zij belangrijk?

Mijn samenvatting van haar “Filosofie” (Het ‘Objectivisme’).

Waarom ik het met heel veel van wat zij beweert totaal niet eens ben.

Inleiding.

Er is momenteel sprake van een vermeende escalatie van het vluchtelingenprobleem. Door geweld en gebrek gedwongen zijn veel inwoners van Syrië genoodzaakt hun land te ontvluchten en zich te begeven naar veiliger oorden. En dat geeft problemen. Een deel van die vluchtelingen (vooral vrouwen en kinderen) komen om op hun vlucht naar het Westen. Er is sprake van een acuut probleem. De Europese landen die de vluchtelingen moeten herbergen reageren met sterk gemengde gevoelens. Er zijn zelfs Europese landen, zoals het fascistoïde Hongarije en het xenofobe Tsjechië en Slowakije, die sterk afwijzend staan t.a.v. wat zij “gelukzoekers” en “economische vluchtelingen” noemen.

Een sterk verdeeld Europa doet dus, zoals gewoonlijk, nagenoeg niets. In Europa ontbreekt duidelijk de wil om vluchtelingen structureel te helpen. Grote semi-fascistoïde, populistisch-nationalistische volksbewegingen zijn verantwoordelijk voor deze vrij liefdeloze houding. “Eigen Europa eerst” of zoiets is kennelijk hun onsympathieke uitgangspunt.

Een foto van een verdronken Syrisch jongetje op het strand van Bodrum (Turkije) heeft de zaken nog verder op scherp gezet. Ook in ons eigen land.

En dat heeft mij aan het denken gebracht.

De huidige situatie is, mijns inziens, als volgt te kenmerken:

  • Er zijn in ons land mensen die willen helpen, zonder allerlei “maren en mitsen”,
  • Er zijn mensen die wel willen helpen, echter op strikte voorwaarden van allerlei “maren en mitsen” en
  • Er zijn mensen die helemaal niet willen helpen.

De eerste categorie ziet de nood van zijn medemens, laat zijn hart spreken en helpt zonder allerlei voorwaarden vooraf.

 

De tweede categorie wil wel helpen, maar doet dit schoorvoetend en op basis van door hen te stellen voorwaarden, onder het motto “Liever niet, eigenlijk, maar je kunt die mensen toch ook niet laten creperen”.

De derde categorie wil helemaal niets weten van die akelige “gelukszoekers” en “testosteronbommen”, wil onze grenzen sluiten en het “Verdrag van Schengen” per onmiddellijk opzeggen.

Ik heb begrepen dat de derde categorie behoorlijk groot is in Nederland. Zij bestaat voornamelijk uit mensen die politiek thuis horen bij de PVV, de VVD en de SGP, maar ook bij het conservatieve gedeelte van het CDA.

Dit zijn feiten en deze feiten zetten mij aan tot het onderzoeken van wat ten grondslag ligt aan de motieven van deze mensen.

Bij mijn analyse van de categorie “keiharde rechtse vluchtelingen-weigeraars” stuitte ik al snel op de naam “Ayn Rand”. De rest van mijn analyse aangaande de oorzaken van de verschillen in mens – en wereldbeeld van de door mij genoemde categorieën mensen is hier, vind ik, niet van belang. Ik wil het over Ayn Rand hebben en de (indirecte) invloed van haar ideeën op het mensbeeld van extreem rechts. De directe invloed van Ayn Rand in Nederland is te verwaarlozen.

Bij navraag onder kennissen, vrienden en familie bleek mij dat in Nederland nagenoeg niemand van haar gehoord heeft. En dat is vreemd omdat zij, zoals uit mijn verdere verhaal zal blijken, indirect, door onze kritiekloze en enthousiaste acceptie van de Amerikaanse cultuur, een enorme invloed heeft uitgeoefend, en nog steeds uitoefent, op het mensbeeld van de ultra rechtse mens hier te lande. Zij sluit met haar utopische “filosofie” van het “rationele eigenbelang” naadloos aan bij het gedachtegoed van rechts en heeft door haar boeken en lezingen het ,ook toen al bestaande, licht fascistoïde en puur kapitalistische wereldbeeld helpen versterken.

Wie was Ayn Rand?

Met betrekking tot bovengenoemde vraag heb ik de volgende boeken gelezen:

Ayn Rand. Jeff Britting. Overlook Duckworth. New York. Woodstock. London. 2004 Ayn Rand Institute (!!???) Bevooroordeeld.

Ayn Rand and the American Right. Goddess of the Market. Biography written by Jennifer Burns. Oxford. University Press. 2009/2011. Neutraal, min of meer.

The Virtue of Selfischness. A New concept of Egoism. Written by Ayn Rand. A Signet Book.A New American Library, division of the Penguin Group. 1964. Hoofdstuk 1 : “The Objectivist Ethics”. De filosoof zelf aan het woord over ethiek.

Ayn Rand Contra Human Nature. Greg S. Nyquist, Writers Club Press. San Jose, New York. Lincoln. Shanghai. In dit boek fileert Greg Nyquist de bizarre ‘filosofie’ van Ayn Rand. Hij toont met behulp van de logica aan dat wat Ayn Rand beweert echt apekool is!

Ayn Rand Nation. The hidden struggle for America’s soul. Gary Weiss. St. Martin’s Griffin. New York. Gary Weiss beschrijft de invloed van het vervreemdende rechtse gedachtegoed Van Ayn Rand op grote delen van de Amerikaanse samenleving. Hij wijst ook op de gevaren van deze ‘filosofie’ voor de echte Amerikaanse kernwaarden.

Roman: Ayn Rand. “De Eeuwige Bron”, “The Fountainhead”. Uitgeverij: Luitingh – Sijthoff. Veertiende druk. 2014. Slecht geschreven roman waarin Ayn Rand voor de zoveelste keer haar wereldbeeld duidelijk maakt. Een saai en onrealistisch boek over een autistische architect met grootheidswaan.

Artikelen:

Outline of John Galt’s speech. David Kelley. Atlas Society. David Kelley is the founder and chief intelectual officer (???) of teh Atlas Society. He has been active proponent of Objectivism for more than 25 years. (Cave !!!) Sterk bevooroordeeld.

Ayn Rand and the perversion of Libertarianism. This article appeared in Issue 34 of “Anarchy” (B.A.L. Press, New York). Kritiek op Ayn Rand.

Ayn Rand en de strijd om Amerika’s ziel. Floor Rusman. Artikel in Vrij Nederland.

The Unlikeliest Cult in History. Michael Shermer. Skeptic. Volume 2. Number 2. Kritiek op Ayn Rand. Vooral leuk zijn de reacties van lezers op dit artikel.

Ayn Rand. Uit Wikepedia, de vrije encyclopedie. De Nederlandse versie. Neutraal.

Blue-ray/DVD. Ayn Rand. A Sense of Life. Een documentaire van Michael Paxton. Neutraal.

Beknopte levensbeschrijving van Ayn Rand.

Ayn Rand werd op 2 februari 1905 geboren te St. Petersburg in het tsaristische Rusland. Haar geboortenaam is: Alissa Zinovievna Rosenbaum.

Haar geboorte viel in een roerig jaar. Het oproer kraaide. De eerste tekenen van de grote revolutie kondigden zich toen al aan ( Bloedige Zondag – mars op het winterpaleis vanTsaar Nicolaas II door uitgebuite arbeiders onder aanvoering van vadertje Georgy Gapon – in Sint-Petersburg op 22 januari 1905, muiterij op het oorlogsschip “De Potemkin” – Film Eisenstein in 1925 – en de pogrom van 18 – 21 october 1905 in Odessa: 400 joden gedood.)

Alissa Rosenbaum werd geboren in een gezin dat behoorden tot de hogere middenklasse in St. Petersburg. Haar vader, Zinovy Zacharovich Rosenbaum, had een een academische opleiding gehad en was zelfstandig apotheker. Haar moeder, Anna Borisovna Rosenbaum – Kaplan, was de dochter van een vermogende, succesvolle kleermaker. Zij was de intellectueel van die familie. Alissa had twee jongere zusters, Natasha en Nora. De verhouding van Alissa met haar vader was afstandelijk. De vader bemoeide zich niet met de opvoeding. De band met haar moeder was redelijk. Maar de moeder had, volgens Alissa, zo haar kuren. Alissa zelf werd door de moeder beschreven als antisociaal. Teruggetrokken, zonder vrienden of vriendinnen. Op haar dertiende komt zij tot de conclusie dat zij een atheïst is.

Alissa – vanaf nu zal ik haar Ayn Rand noemen – was volgens haar eigen zeggen een bijzonder intelligent kind. Zij was ook erg romantisch en helemaal idolaat van Amerikaanse Hollywoodfilms. En wel in die mate dat zij zelf onrealistische filmscenario’s ging schrijven over wilskrachtige, knappe, intelligente en dappere helden. Deze karaktereigenschappen kwamen volgens haar nog het meest overeen met haar eigen persoonlijkheidsstructuur.

Heel erg typerend vind ik het verhaal over de kleine Rand van Jeff Britting weergegeven in zijn beknopte biografie van Ayn Rand. De moeder van Ayn Rand gaf haar een abonnement op een Frans kinderblad. Het eerste dat onze kleine Ayn las was een verhaal over een hulpeloos weesjongentje en zijn vriendelijke peettante. Het verhaal vervulde de kleine meid met een gevoel van verveelde minachting. Een verhaal over een volwassen detective waarin een raadsel met behulp van de logica wordt opgelost was echter veel meer naar haar zin.

Op wat latere leeftijd had zij als idool en rolmodel een zekere Cyrus Paltons, die in een soort Rudyard Kipling – achtig verhaal als absolute held allerlei avonturen beleefde en zich door zijn intelligentie en zijn onverschrokkenheid uit de meest benarde situatie wist te redden. Cyrus was een lange, slanke, knappe man van het Kaukasische ras. Ayn kon helemaal wegzwijmelen bij de gedachte aan zoveel masculiene onverschrokkenheid en intelligentie.

Tijdens de revolutie van 1917 verloor het gezin al hun bezittingen, zij moesten vluchten, kwamen op de Krim terecht, maar gingen later weer terug naar Sint-Petersburg alwaar het gezin een heel klein kamertje mocht bewonen van het reusachtige appartementencomplex dat eens hun eigendom was en waar ook de apotheek was gevestigd.

Ayn Rand volgde in het communistische Petrograd ( Het vroegere Sint Petersburg) het normale middelbare schoolonderwijs. Zij had besloten om schrijver te worden. Zij leerde, naar haar eigen zeggen, veel sneller dan haar medestudenten en raakte dikwijls verveeld en ontstemd door de houding van haar leraren. Op haar eigen wijze vangt zij aan verhalen te schrijven waarbij de nadruk altijd ligt op individualiteit, doelgerichtheid en een voorliefde voor de knappe romantische held. Haar lievelingsschrijvers gedurende haar pubertijd zijn Victor Hugo, Alexandre Dumas, Edmond Rostand en wat later ook Schiller (heroïsche hoofdpersonages!) en Dostojevsky (het integreren van ethiek en prachtige plot-structuren).

Op 16 jarige leeftijd schrijft zij zich in bij de faculteit van de geschiedwetenschappen van de staatsuniversiteit van Petrograd (het latere Leningrad). In 1924 sluit ze haar studie af en begint ze aan de filmacademie in Petrograd. Hier komt zij veel te weten over de filmindustrie in het algemeen en de filmindustrie in de VS, vooral Hollywood, in het bijzonder. Zij ontwikkelt een mateloze en dweepzieke bewondering voor de Amerikaanse cultuur en is helemaal idolaat van New York. Zij besluit, met de goedkeuring van haar ouders, naar familie in de VS (Chicago) te gaan.

In 1926 vertrekt ze met het stoomschip “De Grasse” om nooit meer terug te keren in de Sovjet-Unie.

In de VS komt ze, na een kort verblijf bij haar familie in Chicago, eerst bij Cecil B DeMille. Zij wordt daar een soort leerling scenarioschrijver. Tijdens het maken van de “King of Kings” ontmoet zij Frank O’Connor, een onbekende acteur, voor het eerst. Deze Frank O’Connor heeft qua uiterlijk wel wat weg van de eerdergenoemde tandpastaheld Cyrus Paltons. Zij zal later met hem trouwen. Het huwelijk houdt, verbazingwekkend genoeg, meer dan vijftig jaar stand. In 1931 wordt zij alsnog Amerikaans staatsburger door haar huwelijk met Frank.

Langzaam ontwikkelt Ayn Rand haar filosofie ‘Het Objectivisme’. Dus naast het schrijven van allerlei scenario’s en korte verhalen, haar kantoorwerk bij RKO Radio Pictures, gaat de geestelijke ontwikkeling van Rand voort.

Haar eerste commerciële succes behaalde Ayn Rand met het script, genaamd “Red Pawn”. In het verhaal stelt Rand zich tot doel om het ultieme kwaad van de dictatuur aan de kaak te stellen, terwijl zij tevens het communisme gelijkstelt aan religie.

Ook schrijft zij in die tijd “We the Living” met als hoofdthema ‘de uitzonderlijke en unieke waarde van een mensenleven en het ultieme kwaad van de totalitaire staat die het recht opeist om dit individuele leven op te offeren (voor het algemeen belang). Midden jaren dertig begint Ayn Rand de Amerikaanse politiek van dichtbij te volgen. Zij is steeds succesvoller met haar schrijverij waardoor zij financieel min of meer onafhankelijk wordt en niet meer in loondienst hoeft te werken. Binnen het Amerikaanse politieke spectrum bevindt Ayn Rand zich aan de uiterst rechtse kant. Zij steunt Wendell Wilkie in zijn kandidatuur voor president tegenover de zittende president Roosevelt

In 1935 begint Rand met het schrijven van de ‘Fountainhead’. In 1943 wordt de roman uitgegeven door de uitgeverij Bobbs – Merrill op voorspraak van een dolenthousiaste jonge redacteur genaamd Archibald Ogden, nadat het door maar liefst twaalf andere uitgevers was afgewezen. De literaire elite, de literaire critici vinden het boek niks. Het volk is dol enthousiast. In juli 1945 zijn er meer dan 150.000 exemplaren van het boek over de toonbank gegaan. De roman staat onafgebroken in de “bestsellers-lists”. In 1947 getuigt Ayn Rand, als expert in het onderkennen van communistische propaganda, voor de “House Un – American Activities Committee”. Zij schrijft ook een “Screen Guide for Americans”, een soort handleiding met behulp waarvan de Amerikaan de perverse communistische propaganda kan ontmaskeren en voorkomen. Ayn Rand nestelt zich steeds dieper in de ultra rechtse politiek.

In 1951 begint Rand aan haar tweede grote roman. Dit keer wordt het een dikke pil van meer dan 1000 pagina’s die in 1957 wordt uitgegeven door uitgeverij Random House. Het boek heet “Atlas Shrugged”. Ook deze roman gaat over knappe, intelligente helden en apathische sufferds. En wel heel weinig helden en een heleboel onsympathieke, leugenachtige en niet-authentieke droeftoeters. De critici zijn niet mals. Zij sabelen het boek neer. De “filosofische” boodschap wordt belachelijk gemaakt. De intelectuele elite distantieert zich van dit malle boek. Maar het volk is wederom lyrisch. Uiteindelijk wordt het, na de bijbel, het meest gelezen boek in de Verenigde Staten.

Ayn Rand krijgt, terecht overigens, geen steun van de echte filosofen.

De rest van haar leven besteedt ze aan het verspreiden van haar vreemde gedachtegoed dat zij dus “Objectivisme” noemt. Het is akelig te weten dat haar invloed enorm groot is en steeds groter wordt. Ook in Nederland krijgt zij steeds meer volgers. Meneer Rutte vertelde dit jaar nog dat hij “The Fountainhead” een enorme inspiratiebron vond.

Zij overlijdt in 1982 op 77 jarige leeftijd.

De “Filosofie” van Ayn Rand

Het Objectivisme

De “Filosofie” van Ayn Rand is een bijzonder eigenaardige filosofie. En ik vraag me in goede gemoede af of je het wel een filosofie kunt noemen. Als ik haar bizarre gedachtegoed grofweg zou willen typeren zou je ik zeggen: ‘Het begint nergens, en het eindigt ook nergens’. Het is een vervreemdend conglomeraat van pseudowetenschap en “Wishful Thinking”. Maar vooral tragisch en betreurenswaardig vind ik het dat een licht autistische vrouw, op de golven van haar onverzettelijke dissidenten-rancune en haar irreële dweepzieke romantiek, allerlei irrationele onzin creëert, die vervolgens later door andere dwepers en volgers wordt opgepakt, wordt misbruikt en vilein wordt aangewend ten bate van hun eigen perverse doeleinden; doeleinden dewelken meestentijds kunnen worden teruggevoerd op hebzucht, zelfoverschatting en machtswellust. Ayn Rand is en was zeer zeker een uiterst kwade genius als het aankomt op het in stand houden van het super rechtse gedachtegoed in de Verenigde Staten en indirect dus in de rest van de wereld. Overigens voor zover er, in deze, überhaupt sprake kan zijn van enig relevant gedachtegoed.

Ik heb van haar warrige boekje “The Virtue of Selfishness”, slechts hoofdstuk 1 gelezen en mij onophoudelijk verbaasd. Het is een verzameling van gebazel en rabiate onzin.

Zij vat haar “Filosofie” , genaamd Het Objectivisme, als volgt samen:

Alles draait om de volgende vier zaken.

  1. Metafysica: Objectieve werkelijkheid.

  2. Epistemologie: Rede, ratio.

  3. Ethiek: Eigenbelang.

  4. Politiek: Kapitalisme.

Ad.1. De werkelijkheid bestaat als een objectieve entiteit. Feiten zijn feiten en staan los van gevoelens, de wensen, de hoop of de angsten van de mens.

Ad.2. De Ratio is het vermogen van de mens om alles wat hem/haar wordt aangereikt door zijn zintuigen, te identificeren en te integreren. De rede is het enige middel voor de mens om de werkelijkheid waar te nemen. Het is de enige bron van kennis voor de mens. Het is de enige leidraad voor zijn handelen en het is zijn basale overlevingsmechanisme.

Ad.3. Ieder mens is een doel op zichzelf en nooit een middel andermans doelen te bereiken. De mens moet om zijnentwil bestaan en niet om zichzelf op te offeren voor anderen, maar ook niet om anderen op te offeren ten bate van zichzelf. Het nastreven van zijn eigen rationele zelfbelang en van zijn eigen geluk is het hoogste morele doel in het leven.

Ad.4. Het ideale politiek-economische systeem is het “Laissez Faire”-kapitalisme. Het is een systeem waarin mensen niet met elkaar omgaan als slachtoffers en beulen, noch als meesters en knechten of slaven, maar als vrije kooplieden daarbij gebruik makend van de vrijwillige en vrije ruil die strekt tot wederzijds voordeel. Fysiek geweld is uit den boze. Er moet een hele kleine overheid zijn die zich beperkt tot zijn taak als maatschappelijke politieagent en daarmede de zakelijke rechten van de mens beschermt. Er is, uiteraard, een volledige scheiding tussen staat en economie. De staat wordt in stand gehouden door vrijwillige giften. Er wordt geen belasting geheven.

Tot zover de rammelende uitgangspunten van Ayn Rand. Ik neem aan dat u inmiddels schuddebuikend op de grond ligt te kronkelen van het lachen.

En toch zijn de geschifte geschriften van deze vrouw serieuze kost voor veel liberalen, super rechtse tea-party-gangers en meedogenloze, liefdeloze zakenlui. De mondiale economische macht ligt in de handen van de onmatigen, van de liefdeloze en antisociale behartigers van het eigenbelang.

De ultieme waarheid komt voor dit soort lieden, als het er echt op aan gaat komen, uit de loop van een geweer. Hun economische positie is uiteindelijk op brute macht gegrondvest.

 

Mijn kritiek op de “filosofie” van Ayn Rand. 2016

Ayn Rand is een bijzonder fenomeen. Dat valt niet te ontkennen. Ik vind dat zij met haar rare meningen veel meer kwaad heeft gedaan dan goed.

Zij is volstrekt onbekend in Europa (goddank!!), maar een beroemdheid in de Verenigde Staten. Na de bijbel, wordt zij daar het meest gelezen. Zij heeft met haar ideeën een grote invloed gehad op het gedachtegoed van de, politiek gezien, ultra rechtse mensen in Amerika.

Kort samengevat zegt zij: ‘Hebzucht is ethisch gezien het goede’, en ‘altruïsme is ethisch gezien het slechte’ .

Ik heb veel van haar boeken gelezen. En ik ben me rot geschrokken. Dit kan toch niet waar zijn. Zoveel egoïsme en machtswellust en zo weinig compassie, empathie of liefde.

Rand is getraumatiseerd in haar jeugd. Zij maakt op mij een autistische indruk. Humorloos en fanatiek. Er is sprake van kinderachtige dweperij. Ik zie alles verblindende eigendunk en een leven vol rancune, frustratie en persoonsverheerlijking.

Dit is niet goed. En ik hoop dat er in de wereld nog positieve krachten gemobiliseerd kunnen worden om dit ultieme “slechte” te bestrijden.

In zijn boek “Ayn Rand Contra Human Nature’ laat Greg Nyquist geen spaan heel van de bizarre en krankzinnige ideeën van Rand. Ik zal dat hier niet allemaal weergeven. U moet daarvoor het boek (in het Engels) zelf maar lezen.

Gary Weiss noemt de invloed van het gedachtegoed van Rand op het denken en handelen van veel, economisch en politiek, machtige Amerikanen terecht een gevaar voor de samenleving.

NB. Over het gedachtegoed van Ayn Rand gesproken en hoe dat uitpakt in de praktijk; afgelopen week zag ik op de verrekijk een programma van de EO over armoede. Zes mensen moesten aan den lijve meemaken wat armoede nu werkelijk betekent. Twee mannen van het gezelschap geloofde niet in armoede en gingen er van uit dat armoede is terug te voeren op eigen schuld en niets anders. Wat mij opviel was dat zij het argument van de eigen schuld hanteerden als smoes om niets aan armoede te willen doen. “Niet van mijn belastingcenten”. Wat mij ook opviel was hun volstrekt liefdeloze houding naar arme mensen. Zij beschouwden hun eigen waarheid als de Waarheid. De brute, kille en liefdeloze wijze waarop deze twee mannen zich meenden te moeten manifesteren deed mij de schellen weer eens van de ogen vallen, indachtig het gegeven dat deze twee mannen model staan voor misschien wel meer dan de helft van de Nederlandse bevolking. Eigenlijk te walgelijk en te beschamend voor woorden.

Een kind weet dat armoede in Nederland vaak wordt veroorzaakt door verkeerde persoonlijke keuzen. Om dat te snappen hoef je geen raketgeleerde te zijn. Maar dat je daaraan de houding verbindt om dan maar niets te doen en zeker niet te willen helpen om de nood van hulpbehoevende mensen te lenigen, vind ik ronduit verbijsterend. Ik ben van mening dat mensen met een dergelijke rabiaat liefdeloze houding een gevaar voor onze samenleving betekenen.

3 reacties

Opgeslagen onder Uncategorized

Kerstoverdenkingen 2015

Het is niet alles goud wat er blinkt.

Het is niet alles goud wat er blinkt.

Het afgelopen jaar betekende, volgens mijn bescheiden mening, voor de mensheid een belangrijk kantelpunt in zijn evolutionaire geschiedenis. Aanzet was en is de huidige extreem sterke “El Ninho” die er voor zorgt dat de opwarming van onze aarde in de nabije toekomst, mogelijk zelfs exponentieel, gaat toenemen. Het klimaat zal nog sterker en ingrijpender gaan veranderen. De eerste aanzet zien we nu al met eigen ogen. Grote delen van de aarde zullen in de nabije toekomst voor de mens onbewoonbaar worden en dit zal tot gevolg hebben dat bizar grote aantallen mensen naar veiliger oorden zullen vluchten. Oorlogen om water, ruimte, voedsel etc zullen ontstaan en rap in aantal toenemen als dit proces zich in de tijd steeds sterker ontwikkelt.

Wij maken het mee en zijn hoogstwaarschijnlijk mede verantwoordelijk voor deze apocalyptische gang van zaken. Het leven in deze tijd in onze zogenaamde westerse wereld heeft iets weg van het vrolijk en onbezorgd dansen op de bodem van een krater van een vulkaan die op het punt staat om uit te barsten. Ik maak me grote zorgen. Ik heb kinderen en kleinkinderen en ik vrees met grote vreze. Dit gaat niet goed.

Wat zijn de belangrijkste problemen?

Verreweg het belangrijkste probleem is de kolossale, angstaanjagende overbevolking op deze getormenteerde planeet. De aarde lijkt een beetje op een trein in India tijdens het spitsuur. Zelfs op het dak zitten reizigers.

Nog een belangrijk probleem is het destructieve, op hol geslagen, mondiale economische systeem. Tegenwoordig wordt deze decadente perversiteit gelabeld als het bevrijdende neoliberale marktdenken. Een nihilistisch, super hedonistisch systeem, dat vanuit ons reptielenbrein gestuurd wordt door existentiële angst en de daaruit voortvloeiende hebzucht, machtswellust en de o zo eigenaardige, pathologische drang naar persoonlijke erkenning. De meeste wereldburgers zijn blind voor de levensbedreigende gevaren die een dergelijke ‘wereldbeschouwing’ aankleeft. Zij zijn (nog) niet in staat om deze oeroude reflexen middels de rede te rationaliseren, laat staan te relativeren en te kanaliseren. Dat valt te betreuren.

De mens dreigt zichzelf uit de evolutionaire markt te prijzen door een leefomgeving te creëren waarin hij niet langer kan bestaan. Met andere woorden, hij is, mijns inziens, bezig om zichzelf uit te roeien.

NB. Uiteraard is, naar mijn mening, de evolutie een blind en volstrekt a-moreel proces. Over uiteindelijke zingeving valt door ons helemaal niets te zeggen. Zelfs door de heren geleerde academici niet. Dat er voortdurend wel uitspraken worden gedaan over de ultieme zingeving van het menselijk bestaan bewijst eens te meer hoe de mens zijn positie in het onderhavige ruimte-tijdcontinuüm overschat. Het enige dat ik kan doen is mij bepalen tot het definiëren van mijn eigen zingeving in dit leven, namelijk zoveel mogelijk trachten het eigen ‘lijden’ of dat van mijn medemens te voorkomen en te proberen het ‘lijden’ dat je desondanks toch ten deel valt, te doen verkeren in een, de eigen geest versterkende, levenskracht.

En nu weer naar een lager abstractieniveau!!

Er komen duidelijke, niet mis te verstane, signalen vanuit de wetenschap die ons waarschuwen voor de reële gevaren die in ons in de nabije toekomst zullen bedreigen. Maar de mens is kennelijk mentaal nog te zwak om deze waarschuwingen ter harte te nemen en te internaliseren. De huidige gemiddelde wereldburger is té sterk geïnvolveerd in zijn decadente a-vitale levenswijze om de urgentie van de noodzaak tot het oplossen van genoemde problemen te kunnen of te willen beseffen. Ook dat valt te betreuren.

Maar ik laat me door dat alles niet deprimeren of tegenhouden om het, in mijn ogen, juiste te doen. Ik trek mijn eigen plan. Ik probeer alles te volvoeren wat binnen mijn vermogen ligt om het dreigende gevaar en het komende onheil te keren, zonder mijzelf daarbij echt buiten de samenleving te plaatsen.

Wat proberen wij (ondergetekende en zijn echtgenote) zoal te doen om de aarde en zijn natuurlijke hoedanigheid met verschuldigde eerbied te behandelen.

U kunt dan denken aan het volgende:

De grote auto die we hadden verkopen en er een heel klein autootje voor in de plaats aanschaffen. Het autootje rijdt 1 op 26. Het gebruik van dit uitzonderlijk kleine autootje tot een minimum beperken, dat wil zeggen het wagentje alleen gebruiken in uiterste noodzaak. Niet meer rijden dan 5000 kilometer per jaar en indien mogelijk nog minder.

95% van onze verplaatsingen per fiets of lopend verrichten. Dus ook als het regent of anderszins slecht weer is.

Uitgaven budgetteren. Niet meer aan boodschappen uitgeven dan 12,50 euro per dag. Zaterdagse boodschappen mogen niet meer dan 50 euro kosten.

Onze vaste lasten minimaliseren.

Zo weinig mogelijk energie gebruiken. Thermostaat op 20 graden voor de huiskamer. En alleen de vertrekken waar je veel verblijft verwarmen tot 17 graden. De rest wordt niet verwarmd.

Nooit meer met het vliegtuig op vakantie gaan.

Alleen nog maar biologische c.q. milieuvriendelijke producten eten.

Slechts een keer per week biologisch vlees eten.

Het besef koesteren dat jouw inspanningen weliswaar een druppel op een gloeiende plaat zijn, maar dat een heleboel druppels te samen toch zomaar een oceaan kunnen vormen.

Zoveel mogelijk zelf doen of maken. Je huis zelf schoon houden. Je eigen voedsel verbouwen. Je eigen kleding maken. Je eigen meubels maken.

En om er de moed in te houden, je eigen muziek componeren en zelf uitvoeren.

En denk niet dat je dit niet kunt, want ik weet uit de praktijk dat iedereen dit kan als hij/zij maar wil. De een beter dan de ander, maar toch!

Het belangrijkste is misschien nog wel dat je een eigenstandig leven moet leiden. Dat je een kern moet hebben. Dat je geen lege huls moet zijn die naar believen door anderen volgestort wordt. Het gaat om de werkelijk vrije mens die in volwassen relatie met zijn naasten wil leven en handelen op basis van liefde, wijsheid en rede.

Er zal best nog wel heel veel meer zijn wat je zelf kunt doen om de aarde te sparen. Ik gaf hierboven slechts een limitatieve opsomming. Belangrijk is volgens mij dat de vervreemding die veel westerse mensen bij de strot heeft, wordt teruggedrongen door zaken weer zelf te doen. Door de verantwoordelijkheid voor je eigen leven, daar waar dat mogelijk is, ook weer zelf in te gaan vullen. Bijna alle zelfstandigheid is ons gedurende de laatste drie honderd jaar afgepakt door de mythe van het euforische geluk dat een steeds verder voortwoekerende arbeidsverdeling en standaardisatie van de productie ons zou moeten gaan bieden. Dat geluk is een sprookje gebleken. Mondiaal bezien is het een doodlopende weg. Het vigerende economische systeem dreigt nu onze collectieve ondergang te worden. Tijd om het anders te gaan doen en echte vrijheid weer terug te geven aan de mens. Met de ons ten dienste staande technieken moet dit mogelijk zijn. Ik ben dienaangaande vrij optimistisch.

Maar hoe te beginnen?

Door zelf creatief te zijn, door je te verwonderen en door een beetje consistentie en harmonie in je leven te brengen. Door, op een solide en sociale wijze, tevreden te zijn en door niet voortdurend te denken dat het elders altijd veel leuker is dan waar je nu bent. En vooral door niet te denken dat het dwangmatig vermeerderen van alles en nog wat gelukkiger maakt. Ik heb al talloze keren op mijn blog tot in detail beschreven wat ik een ideale wereld vind en ook wat ik een niet-ideale wereld vind. Daarom zal ik daarop hier niet verder ingaan.

Bij dit hele proces zijn humor, het relativeren van het eigen ‘ik’ en het afzetten van de prachtig gepimpte roze bril absoluut noodzakelijke componenten.

Een prettig kerstfeest en een gezond en harmonieus nieuwjaar wordt u allen van harte toegewenst.

2 reacties

Opgeslagen onder Uncategorized

‘Zuiverheid’ van Jonathan Franzen. Met veel genoegen gelezen!!

DSC_0533

Contrast

Jonathan Frantzen. Deze Amerikaanse auteur is wel een beetje een hype, constateer ik. Ik heb zijn twee eerdere romans (in het Engels) gelezen, “Freedom” en “Corrections”. Dat viel best mee. Niet slecht, maar nou ook weer niet om jubelend over naar huis te schrijven. Wat hij, beter dan gemiddeld, kan, is mensen haarfijn karakteriseren en typeren in hun pogingen om zich, binnen allerlei ingewikkelde en moeizaam verlopende relaties, met vallen en opstaan mentaal te handhaven in dit aardse tranendal. De schrijver schuwt daarbij gelukkig ook de grote maatschappelijke thema’s niet en wordt nooit op een ergerlijke wijze moralistisch of boodschapperig.

Deze roman, vind ik, zoals ik al zei, helemaal niet zo slecht. Hij zet me aan het denken. Overigens is daar niet zo heel veel voor nodig! Op een rare, bijna seksuele, manier raakte ik bijvoorbeeld gebiologeerd door het personage “Purity”. De rest van de hoofdpersonages, behalve Tom misschien, zijn psychisch niet erg stabiel en vallen volstrekt uit de toon als het gaat om principes die mijn eigen belevingswereld kadreren. Sommige hoofdpersonages vertonen zelfs een evident psychiatrisch ziektebeeld. Nou is dat met de huidige inflatie van de psychiatrische diagnostiek en de exponentieel toenemende angsten onder het latent agressieve klootjesvolk natuurlijk geen wonder. Wie zou er in deze vervreemdende wereld niet starnakel gek worden?

De inhoud van het boek ga ik niet verklappen. U moet dat allemaal maar lekker zelf lezen als u zich daartoe geroepen voelt.

Voor mij is het leitmotiv in deze lijvige roman het vaststaande en door Franzen perfect omschreven gegeven dat existentiële angst voor jezelf en voor de ander eigenlijk dominant en min of meer bepalend is voor vormgeving en inhoud van je leven. We kunnen maar niet los komen van de zin en onzin die de medemens ons opdringt. We exalteren het “zelf”, het “eigene”, en maken het tegelijkertijd volkomen afhankelijk van de grillen, nukken, bevliegingen en rare strapatsen van onze medemens. De ander houdt ons, zonder dat we het goed beseffen, volkomen in de houdgreep. Een houdgreep die des te knellender wordt naarmate de commercie een grotere rol speelt. Hierdoor wordt de creativiteit gedood en ontstaat er ook een latente, potentiële en verdrongen agressie naar die ander. Een nihilistische dynamiek die we tegenwoordig overal om ons heen kunnen waarnemen. Het wordt zodoende steeds moeilijker om eigenstandig een oordeel te vellen of een mening te vormen. Wij staan ons zelf erop voor dat we sociale dieren zijn, terwijl juist dit ‘sociale’ ons vaak tot ware monsters transformeert. Zolang we niet op een adequate wijze met elkaar kunnen verkeren zou het wellicht verstandiger zijn om iets minder de nadruk te leggen op de geneugten van het ‘sociale’.

Het boek is, zoals valt te verwachten bij Jonathan Franzen, heel mooi geschreven. De lange zinnen, die nergens vervelend worden, maar zelfs substantieel bijdragen aan de kwaliteit van het boek, waren voor mij een genot om te lezen. Hoofdzinnen, bijzinnen, bijvoeglijke bijzinnen, etc. worden door Franzen op meesterlijke wijze naar hun juiste plek gedirigeerd en maken het verhaal alleen maar voller. Dit aspect is verrassend. Althans voor mij. Ik ben het armetierige taalgebruik van de gemiddelde Nederlandse broodschrijver gewend. Deze bedient zich van korte, zakelijke en onromantische zinnen. Zou hij dit niet doen, dan verkoopt het boek niet. Want de Nederlandse broodschrijver heeft altijd de ‘primitieve’, schier anti-intellectuele, Nederlandse lezer voor ogen aan wie hij zijn boeken moet slijten. En dan kan hij het maar beter simpel en zakelijk houden. Daar houden Nederlanders van. Zeker in de hoedanigheid van het volk dat de snelwegen van de moderne sociale media, soms bijna letterlijk, zo prominent onveilig maakt. Ik vind dat Franzen de zeggingskracht van de taal bijna optimaal benut door zijn gecompliceerde taalkundige constructen. Hij dringt door tot de haarvaten van de taal. Dat vind ik verrassend. Het lijkt op Cormac McCarthy. Nog zo’n geweldenaar van de Amerikaanse literatuur.

De hoofdpersonages zijn, althans naar mijn eigen maatstaven gemeten, niet alledaags. Zij maken verkeerde keuzes, moeten ervoor opdraaien, moeten eronder lijden en zij verkeren voortdurend op gespannen voet met hun medemensen. Seksualiteit speelt een grote rol in het boek. Niet expliciet, maar veel meer impliciet. Zoals het hoort, zou ik bijna zeggen.

Nu eens handelen de personages met een verbazingwekkende opofferingsgezindheid en dan weer op basis van een uiterst onsympathiek, welbegrepen eigenbelang. Franzen is genuanceerd. Hij maakt duidelijk dat de meeste mensen niet consequent zijn, de meeste mensen doen maar wat. Net zoals het hen uitkomt. Er zijn drijfveren natuurlijk. Meestal hebzucht, machtswellust, afgunst en voortplantingsdrift. Maar een enkele keer wordt een personage toch ook gedreven door onbaatzuchtige liefde. Kenmerkend vond ik in het boek het ‘bewijs’ voor de stelling dat kinderen vaak loyaler zijn aan hun ouders dan ouders aan hun kinderen. Franzen is geen moralist. Hij beschrijft. Hij graaft diep. Maar hij moraliseert niet. Het leven komt zoals het komt en het is zoals het is, ondanks al onze goede bedoelingen, onze slimme strategieën of hoopvolle verwachtingen. Bij Franzen is de mens noch goed, noch slecht. De mens maakt het zichzelf en anderen vaak lastig door zijn/haar irrationele, impulsieve keuzes. Het is niet anders. Het is puur naturalisme.

De plot in het boek vind ik fantastisch. Naast een prachtige vorm is het boek ook inhoudelijk een feest om te lezen. Alles grijpt in elkaar. Voorzien van veel details en kleine, maar zeer relevante gebeurtenissen, knutselt Franzen een plot in elkaar waar je u tegen zegt. Uiteindelijk heeft iedereen met iedereen te maken.

‘Zuiverheid’ is geen vernieuwend boek, maar het is wel een roman die mij raakt vanwege de natuurlijke manier waarop Franzen zijn personages met elkaar laat communiceren en omgaan. Het is allemaal bijzonder naturel en dat ligt mij wel.

De roman is geloofwaardig, al worden wel zaken beschreven die niet in een alledaags leven passen. Het draait in deze roman niet om gewone mensen, zeker niet, maar je krijgt nooit de indruk dat er zaken geforceerd of onnodig aangezet worden. Het boek blijft boeien en ik had al gauw mijn lievelingspersonage gekozen.

Een echte boodschap kan ik in het boek niet ontdekken. Misschien kun je uit de roman destilleren dat sociale media niet zo fantastisch en modern zijn als sommige mensen ons willen doen geloven. De inhoud houdt zich echter veel meer met relaties bezig, met mensen die niet loyaal kunnen zijn, met mensen die soms gewetenloos kunnen handelen en met mensen die niet consequent willen of kunnen zijn. De schrijver laat ons de totale existentiële menselijke onmacht zien, die ons telkenmale weer verhindert om een harmonieus, relatief gelukkig, leven te leiden. Hij beschrijft op een vrij milde wijze de tragikomedie van de hebzuchtige, wellustige en steeds weer respect eisende mens. Verfrissend zijn de prachtige humor en de wijze relativering die de schrijver in dit boek heeft verwerkt.

Over de stijl en de formulering niets dan lof. Franzen is een begenadigd schrijver die uitermate veel aandacht besteedt aan taalgebruik en solide zinsbouw.

Als je iets meer te weten wilt komen over de werkelijke hoedanigheid van al die rare Amerikanen dan moet je dit boek lezen. Een aanrader dus!!!

Een reactie plaatsen

Opgeslagen onder Uncategorized

Refugee-song

DSC_3379

Ja, die vluchtelingen en die Nederlanders. Ik heb zo’n idee dat we maar wat aan kloten. De meeste tijd zijn de mensen met hun eigen ‘ik’ bezig en als ze daar niet mee bezig zijn, zijn ze boos, gekwetst of cynisch. Of ‘bezorgd’ natuurlijk, het nieuwe eufemisme voor racistisch. Ik moest denken aan het lied van meneer Young. En heb er een eigen interpretatie aan gegeven. “Helpless” is misschien wel het goede woord. Morgen ga ik weer bloggen. In de afgelopen twee maanden heb ik een boek geschreven. Een boek dat gelukkig niet voor publicatie geschikt is omdat het niet past in de tijdsgeest.

1 reactie

Opgeslagen onder Uncategorized

Vakantie in België tijdens hittegolf 2015.

DSC_2685 DSC_2698 DSC_2806 DSC_2817 DSC_2845 DSC_2857 DSC_2866

We waren op vakantie in België en alles was goed. Wij hebben veel gelezen, veel gezien en veel gezwommen in ons ronde zwembad met een diameter van twintig meter. Uniek. Ik zal even niet bloggen omdat ik bezig ben met een aantal projecten die op dit moment voorrang hebben. Het zijn de projecten: Spinoza, Ayn Rand, het Romeinse rijk in de vierde eeuw na Chr., de eerste wereldoorlog en de aanloop daar naar toe. Ik heb mijn handen vol. In november 2015 keer ik weer terug met hopelijk leerzame en informatieve blogs, maar ook de absurditeit zal door mij dan weer opgepakt worden in de vorm van verhalen zonder einde en begin. Het is niet anders. Het ga u goed.

1 reactie

Opgeslagen onder Uncategorized

“The Girl on the Train” van Paula Hawkins. Dat kan beter!

Ik hoop dat de film beter is dan het boek.

Ik hoop dat de film beter is dan het boek.

Wat ben ik blij dat ik dit boek uit heb!! Het komt niet vaak voor dat ik een echt slecht boek lees. Nou ja, misschien dan met uitzondering van dat rare boek van Terry Hayes (“Ik ben Pelgrim”). Ik dacht dat het echt niet slechter kon. Maar dan komt Paula Hawkins op de proppen met haar thriller.

Het boek, ik heb het in de Engelse taal gelezen, is een kwelling. Het Engels is een soort jip-en-janneke-Engels en de hoofdpersonages zijn bijna stuk voor stuk volstrekt gestoorde geesten. Nou kan dit heel goed komen omdat ik meestal non-fictie lees in de Engelse taal (filosofie, geschiedenis en natuurkunde) waardoor ik een zekere moeilijkheidsgraad wel gewend ben. Maar het simpele en kinderlijke Engels van Paula Hawkins slaat, zelfs objectief gezien, werkelijk alles. De vertalers hebben hun geld makkelijk verdiend, want ik heb begrepen dat het inmiddels ook is verschenen in de Nederlandse taal.

Het is een krankzinnig boek. Met een onwaarschijnlijke, bizarre plot. Het boek is dus slecht geschreven. De hoofdpersonages zijn in hun gestoordheid volstrekt inwisselbaar. Ze praten allemaal op dezelfde vlakke manier. Er is geen enkele diepgang in het verhaal te bespeuren.

De hoofdpersonages handelen allemaal even slecht of even goed, zo u wilt, en de kwestie van moraliteit speelt geen enkele rol in dit boek. Ja, misschien de moraliteit van de gemiddelde boerenlul, maar in feite kun je dat bijna geen moraliteit noemen. Wat dat betreft kun je net zo goed naar de eerste de beste realitysoap kijken. Totaal niet boeiend!!

Het verhaal zit niet logisch in elkaar. Toevalligheden en stoplappen ontsieren het bizarre verhaal steeds meer en meer. Ik denk dat dit boek aangeduid dient te worden met de kwalificatie ‘stuiversroman’ . Van dit soort boeken zijn er al vele miljoenen geschreven en zullen er in de toekomst nog vele miljoenen meer worden geschreven.

Spannend is het boek ook niet, want ik had na een paar bladzijden al in de gaten wie het had gedaan. In het boek is geen kantelpunt te ontdekken. Ik weet niet wie Paula Hawkins is, maar het lijkt mij een nog net niet middelbare vrouw met een morbide fantasie en een godsgruwelijke hekel aan mannen. Maar afijn, dat doet er eigenlijk helemaal niet toe. “The Girl on the Train” zie ik gewoon als een bar slecht geschreven, modieus en gemaniëreerd boek. En het zou me niets verbazen als het door de meeste lezers zal worden beschreven als een prachtige, van spanning zinderende, literaire thriller. Ja, mensen, zeg dat wel, smaken kunnen verschillen.

Het boek raakt mij namelijk totaal niet. Ondanks dat, heb ik dit wangedrocht met veel pijn en moeite uitgelezen, omdat ik nou eenmaal de krankzinnige gewoonte heb om elk boek waar ik aan begin, hoe slecht ook, gewoon uit te lezen. Mijn mening is dat niet elk boek dat wordt geschreven ook maar meteen uitgegeven moet worden. Het literaire landschap wordt al genoeg vervuild. Hou het klein en dicht bij jezelf. Val andere mensen er niet mee lastig. En een klein beetje zelfkritiek bij het schrijfproces doet dan soms al wonderen.

Ik vind dat we hier te maken hebben met een totaal ongeloofwaardig misbaksel, zonder welke boodschap dan ook ( dat vind ik overigens niet erg en eigenlijk best wel aangenaam).

Stilistisch en qua taalgebruik is deze roman echt waardeloos. Je leest het boek en na een uur ben je alles (goddank) al weer vergeten. Zo’n soort boek vind ik het eigenlijk.

NB. Inmiddels heb ik begrepen dat het boek overal juichend is ontvangen, hetgeen wederom de constatering bevestigd dat de wereld en ik steeds verder uit elkaar groeien. Ik vind dat helemaal niet erg.

1 reactie

Opgeslagen onder Uncategorized